Krzyż z Sakramentarza Tynieckiego (XI w.) i Enkolpion (XII w.) wykonane ręcznie w Opactwie tynieckim

Od kilku dni w naszej ofercie pojawiły się krzyże wykonane ręcznie w Opactwie tynieckim. Poniżej przedstawiamy dwa wzory razem z opisem:

krzyz_z_sakramentarza_tynieckiego

Krzyż z Sakramentarza Tynieckiego

Krzyż wzorowany na ornamencie umieszczonym w Sakramentarzu Tynieckim, księdze liturgicznej wykonanej w 2. poł. XI w. na terenie diecezji kolońskiej (przypuszczalnie w skryptorium klasztoru św. Pantaleona). Sakramentarz znalazł się w posiadaniu klasztoru w Tyńcu wkrótce po jego fundacji. Iluminacja ta jest w istocie inicjałem litery T. Krzyż jako stylizowaną formę tej litery tradycyjnie umieszczano w mszale na początku Kanonu Rzymskiego, czyli modlitwy eucharystycznej (Te igitur clementissime Pater… — „Ciebie zatem najłaskawszy Ojcze…”). Na zwieńczeniach belki poprzecznej przedstawiono wizerunki płaczących postaci — personifikacje Słońca i Księżyca. Nad głową Chrystusa znajduje się titulus Crucis z łacińskimi skrótami słów greckich: IHC XPS (Ιησοῦς Χριστός — „Jezus Chrystus”).

 


 

enkolpion_pomaranczowy enkolpion_brazowy

Krzyż Enkolpion

Krzyż wzorowany na awersie XII-wiecznego enkolpionu z Rusi Kijowskiej, napierśnego medalionu relikwiarzowego (en kólpion — ‘na piersi’), który przedstawia Ukrzyżowanie: po lewej stronie krzyża umieszczono postać Maryi wraz z greckimi literami ΜΡ ΘΥ (méter theoū — „matka Boga”), zaś po prawej wizerunek Jana Ewangelisty, opisany skrótem głagolickiej wersji imienia Apostoła: ИОНЪ (od Иоанъ). W górnej części krzyża podobizna osoby trzymającej kopię i tarczę prawdopodobnie wyobraża św. Jerzego.

 

wersja pomarańczowa  |  wersja brązowa

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

Wszystkie prawa zastrzeżone © 2014. Wydawnictwo Benedyktynów TYNIEC | redakcja@tyniec.com.pl // blog wspierany przez jzelek.pl