NOWOŚĆ – Moralia, tom 5 – komentarz św. Grzegorza Wielkiego do Księgi Hioba

Nasz autor napisał komentarz do Księgi Hioba w oparciu o znaną koncepcję potrójnego znaczenia tekstu biblijnego, to jest historycznego (historia), typologicznego (significatio typica) i moralnego (moralitas). W pierwszym znaczeniu ujmuje się rzeczy w sensie dosłownym – tak, jak sama relacja nam przekazuje. W drugim znaczeniu traktuje się je jako figurę, symbol innej rzeczywistości. W trzecim znaczeniu, które podobnie jak drugie można nazwać alegorycznym, dokonuje się zastosowania danego tekstu do praktyki ascetycznej czy moralnej życia.

W pierwszych księgach Grzegorz trzymał się tej trójaspektowej interpretacji, rozpatrując rozdziały natchnionej księgi kolejno w każdym z tych trzech aspektów. Jednak, jak to często bywa z Ojcami Kościoła, szybko odstąpił od tego schematu w trakcie pisania. W liście do Leandra zastrzega, że tekst biblijny rozważył stosując pewną dowolność: niekiedy wypatrywał raczej sensu historycznego, innym razem typologicznego, innym – moralnego, a niekiedy zgłębiał wszystkie. Bez wątpienia na tym odstąpieniu od schematyzmu zyskuje przede wszystkim czytelnik, otrzymując do dyspozycji bogate źródło refleksji moralnej, duchowej, ascetycznej.

Nasza NOWOŚĆ Moralia tom 5 - zaglądnij do księgarni on-line

Z drugiej jednak strony, Grzegorz nigdy nie uwolnił się od spekulacji biblijnych, skłonności do tropienia wszędzie przenośnego sensu, co dzisiaj może się wydawać raczej objawem bogatej wyobraźni aniżeli wytrawnej egzegezy. Drzemie w nim jeszcze – i temu się nie dziwimy – duch Orygenesa, przyswojony przez lekturę jego późniejszych naśladowców, takich jak św. Ambroży. Nawet i św. Augustyn nie uwolnił się całkowicie od tego ducha alegoryzacji Biblii. Taki sposób egzegezy u Grzegorza rzutuje na ogół jedynie na punkt wyjścia przy określonej kwestii, natomiast do punktu dojścia prowadzi go bardziej własne doświadczenie w życiu duchowym aniżeli jakieś sztywne założenie. Dzięki temu w Moraliach odnajdujemy ogromne bogactwo praktycznej mądrości, prowadzącej aż do mistyki (z Przedmowy do tomu 1)


Zobacz także:

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

Wszystkie prawa zastrzeżone © 2014. Wydawnictwo Benedyktynów TYNIEC | redakcja@tyniec.com.pl // blog wspierany przez jzelek.pl