Piękno celebracji liturgicznej, czyli o nowej książce o sakramentach wtajemniczenia chrześcijańskiego

Sakramenty wtajemniczenia chrześcijańskiego są fundamentem całego życia chrześcijanina. To one upodobniają człowieka do Jezusa Chrystusa. Upodobnienie to dokonuje się przez uświęcające działanie Ducha Świętego. Za św. Pawłem i autorem 1 Listu św. Piotra wręcz możemy nazwać Trzecią Osobę Boską „naszym Uświęceniem”: Zostaliście obmyci, uświęceni i usprawiedliwieni w imię Pana naszego Jezusa Chrystusa i przez Ducha Boga naszego (1 Kor 6,11); W Duchu zostali uświęceni, skłonili się do posłuszeństwa i pokropieni zostali krwią Jezusa Chrystusa (1 P 1,2). Dlatego też przechodząc od tematu V rekolekcji Mysterium fascinans pt. Żyć w Chrystusie, które były poświęcone sakramentom inicjacji chrześcijańskiej, w czasie VI edycji zgłębiano tajemnicę Ducha Świętego, szczególnie wymiar Jego uświęcającego działania w sakramentach inicjacji. Niniejsza książka jest owocem refleksji podjętej w czasie tych dwóch edycji rekolekcji liturgicznych Mysterium fascinans, które odbyły się w budynku krakowskiego seminarium duchownego w dniach 7-9 września 2012 r. (V edycja) oraz 13-15 września 2013 r. (VI edycja). Ze względu na to, że obie te edycje były skupione wokół tematu chrześcijańskiego wtajemniczenia, postanowiliśmy przygotować tylko jedną publikację zbierającą możliwie wszystkie referaty wygłoszone w czasie rekolekcji. Jednakże z racji obecności w publikacji referatów akcentujących działania Ducha Świętego w sakramentach postanowiliśmy nadać całości tytuł Żyć w Chrystusie według Ducha, dodając podtytuł Teologia sakramentów wtajemniczenia chrześcijańskiego.

Publikację otwiera artykuł Danuty Piekarz, będący wprowadzeniem w pneumatologię biblijną. Dalsza część książki została podzielona na cztery części. Pierwsza z nich składa się z dwóch artykułów i dotyczy sakramentu chrztu. Ksiądz Bogusław Migut pokazuje, co to znaczy, że chrzest jest sakramentem wiary, natomiast ks. Maciej Zachara analizuje temat pneumatologii rytuału chrzcielnego tradycji zachodniej.

Druga część poświęcona jest sakramentowi bierzmowania. Wprowadzenie w historię oraz teologię drugiego z sakramentów wtajemniczenia stanowi artykuł ks. Macieja Zachary MIC. Tę drugą w swoich katechezach mistagogicznych – skupiając się na działaniu Ducha Świętego – rozwijają o. Tomasz Grabowski OP i ks. Krzysztof Porosło. Katecheza ta, mająca odmienny charakter niż pozostałe artykuły, jest jedynym tekstem tej publikacji, który nie jest owocem rekolekcji Mysterium fascinans. W czasie VI edycji wygłoszona była katecheza mistagogiczna wprowadzająca  w święto Podwyższenia Krzyża, jednakże nie stanowiłaby ona spójnej całości z pozostałymi referatami, dlatego postanowiliśmy jej nie publikować. Zastąpiliśmy ją jednak katechezą dotyczącą sakramentu bierzmowania, wygłoszoną w tym roku w ramach serii katechez pt. 7 tajemnic, organizowanych przez Fundację Dominikański Ośrodek Liturgiczny w Krakowie oraz środowisko rekolekcji Mysterium fascinans.

Najbardziej rozbudowana jest trzecia część publikacji, poświęcona sakramentowi sakramentów – Eucharystii. Na nią składają się aż cztery artykuły. Eucharystię jako szczyt inicjacji chrześcijańskiej pokazuje hiszpański teolog ks. Félix M. Arocena Solano z Pampeluny. Następne dwa artykuły zostały poświęcone zagadnieniu epiklezy eucharystycznej: ks. Tomasz Bać spogląda na nią z perspektywy tradycji zachodniej, zaś o. Marek Blaza SI z perspektywy tradycji wschodnich. Część tę wieńczy artykuł ks. Grzegorza Strzelczyka ukazujący upodobniające wiernych do Chrystusa działanie Ducha Świętego, szczególnie w kontekście Eucharystii.

Ostatnia część została poświęcona zagadnieniu katechumenatu, który prowadzi do celebracji sakramentów inicjacji, oraz bardzo ważnemu, acz budzącemu wiele pytań i kontrowersji zagadnieniu kolejności celebracji sakramentów wtajemniczenia. „Dlaczego katechumenat?” – pyta i odpowiada w swoim artykule ks. Czesław Krakowiak. Natomiast historię i teologię problemu kolejności administrowania sakramentów inicjacji w swoim monumentalnym artykule omawia włoski teolog ks. Pierangelo Muroni.

Publikacja, jaką Państwo trzymają w swoich dłoniach, to jedynie świadectwo o jednej stronie tego, co się dzieje w czasie rekolekcji Mysterium fascinans. Refleksja naukowa, katechetyczna, to część niezwykle ważna tych trzydniowych spotkań z liturgią. Jednak to, co najistotniejsze w czasie rekolekcji, to nie tyle refleksja nad liturgią, co jej piękna celebracja. Pozwolenie liturgii, by przemawiała swoim własnym głosem, a tak naprawdę głosem samego Boga, którego działanie w liturgii jest najważniejsze. Nie chodziło tylko o to, abyśmy porozmawiali o uświęcającym działaniu Ducha Świętego – choć ta refleksja teologiczna jest ważnym wymiarem przekazywania wiary – ale o to, abyśmy temu działaniu w liturgii się poddali. To współistnienie obu wymiarów: refleksji teologicznej i pięknego celebrowania liturgii – świetnie podsumował po IV edycji rekolekcji ks. Maciej Zachara MIC. Pisał wtedy tak:

Chodzi o przekaz wiary, a refleksja teologiczna ma w tym swoje miejsce. […] To nie było sympozjum, gdzie refleksję naukową łatwo potraktować jako coś, co istnieje samo dla siebie, nie były to też typowe rekolekcje, gdzie na refleksję naukową zwyczajnie nie ma żadnego miejsca. Myślę, że w intuicji, aby ustawić rekolekcje w taki właśnie sposób, jest coś bardzo ważnego.

Oczywiście publikacja może zaświadczyć jedynie o refleksji naukowej. Warto jednak wiedzieć. w jakim kontekście te referaty powstawały, bo nie ma chyba lepszej przestrzeni na uprawianie teologii liturgii, jak rekolekcje, gdzie liturgia faktycznie jest szczytem i źródłem.

Tobie, drogi Czytelniku, z serca życzę fascynującej intelektualnej i duchowej przygody wchodzenia – z pomocą tej książki, która stanowi niejako przewodnik – na drogę refleksji nad sakramentami wtajemniczenia chrześcijańskiego.

ks. Krzysztof Porosło


Żyć w Chrystusie według Ducha | kup w księgarni on-line

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

Wszystkie prawa zastrzeżone © 2014. Wydawnictwo Benedyktynów TYNIEC | redakcja@tyniec.com.pl // blog wspierany przez jzelek.pl